Ngày 03/3/2026, Văn phòng SPS Việt Nam nhận được thông báo từ Ban Thư ký Ủy ban SPS của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) về việc Cơ quan An toàn sinh học thủy sản thuộc Cục Thủy sản Malaysia dự thảo sửa đổi, bổ sung quy trình nhập khẩu cá và động vật giáp xác tươi sống vào Malaysia.
(Nguồn: ảnh internet)
1. Căn cứ Mục 40 về kiểm soát cá sống của Luật Thủy sản năm 1985 (Luật số 317), Cục Thủy sản Malaysia đã tiến hành rà soát Thông báo số G/SPS/N/MYS/20 (ngày 06/7/2009). Bản sửa đổi cập nhật việc phân loại và hợp nhất các loài trong các nhóm hàng hóa tương ứng, đồng thời bổ sung các yêu cầu liên quan đến phân tích dịch bệnh, đánh giá rủi ro an toàn sinh học và mục đích xuất khẩu sang Malaysia. Việc phân loại lại và hợp nhất các loài được quy định như sau:
(1) Cá tươi sống dùng làm thực phẩm;
(2) Cá sống dùng để nhân giống;
(3) Cá bột nước ngọt (hoặc cá giống nước ngọt);
(4) Cá bột nước mặn (hoặc cá giống nước mặn);
(5) Động vật giáp xác tươi sống để nhân giống;
(6) Con non của các loài giáp xác sống;
(7) Động vật thân mềm tươi sống;
(8) Động vật không xương sống tươi sống;
(9) Thực vật thủy sinh tươi sống.
Các yêu cầu đánh giá rủi ro và kiểm dịch đối với động vật thủy sinh sống nhập khẩu được quy định như sau:
- Đối với cá tươi sống dùng làm thực phẩm (1), yêu cầu kiểm dịch được xác định căn cứ mục đích sử dụng cuối cùng của lô hàng. Các lô hàng được chỉ định giao trực tiếp cho nhà hàng để chế biến ngay được miễn áp dụng yêu cầu kiểm dịch;
- Đối với các nhóm (2-9), mức độ rủi ro nhập khẩu và thời gian kiểm dịch bắt buộc được xác định trên cơ sở đánh giá toàn diện, bao gồm mức độ mẫn cảm của loài, các bệnh thuộc danh mục phải khai báo theo quy định của WOAH, cũng như các rủi ro an toàn sinh học quan trọng khác.
2. Căn cứ Mục 40 về kiểm soát cá sống, Luật Thủy sản năm 1985 (Luật số 317), Cục Thủy sản Malaysia đã rà soát thông báo G/SPS/N/MYS/26 (ngày 7/01/2011). Bản sửa đổi đề cập đến việc phân loại lại và hợp nhất các loài trong các nhóm hàng hóa tương ứng, đồng thời bổ sung các yêu cầu liên quan đến phân tích bệnh thủy sản, rủi ro an toàn sinh học và các mục đích cụ thể khi xuất khẩu sang Malaysia. Việc phân loại và hợp nhất các loài được quy định như sau:
(1) Cá cảnh nước ngọt tươi sống;
(2) Cá cảnh nước mặn tươi sống;
(3) Động vật giáp xác cảnh tươi sống.
Cá cảnh nước ngọt và cá cảnh biển có đặc điểm mẫn cảm với dịch bệnh khác nhau do sự khác biệt cơ bản về môi trường thủy sinh. Những khác biệt này, đặc biệt về thành phần hóa học của nước và đặc điểm sinh thái học, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tồn tại của mầm bệnh, cơ chế lây truyền và tương tác giữa vật chủ và tác nhân gây bệnh.
Nội dung chính của quy trình nhập khẩu như sau:
- Điều kiện nhập khẩu trước khi đến Malaysia;
- Yêu cầu chứng nhận sức khỏe động vật đối với việc nhập khẩu cá sống vào Malaysia;
- Điều kiện nhập khẩu khi đến Malaysia.
Quy trình nhập khẩu này yêu cầu các nhà nhập khẩu phải tuân thủ đầy đủ các điều kiện quy định trước khi lô hàng đến, đáp ứng các tiêu chuẩn về chứng nhận sức khỏe và thực hiện đầy đủ các thủ tục khi hàng đến Malaysia
Theo Luật Thủy sản năm 1985, "Cá" được hiểu là các loài thực vật thủy sinh và các loài cá vây, giáp xác, động vật thân mềm, động vật có vú sống dưới nước hoặc trứng của chúng, cá bột, cá con, cá giống hoặc cá non, nhưng không bao gồm loài rái cá, rùa hoặc trứng của chúng.